Gebelerde rutin tarama testleri; hormonal kan tetkikleri ve USG verileri dikkate alınarak yapılan birinci ve ikinci trimester tarama testleridir. Bu testlerde yüksek riske sahip anne adaylarının bebeklerinde kromozom bozukluğu olup olmadığının kesin belirlenmesinde en sık uygulanan yöntem amniyosentezdir. Bu işlemde bebeğin içinde bulunduğu amnion sıvısından örnek alınır. Bu örnekte bebeğe ait hücreler kültür ortamında çoğaltılarak, kromozomlardaki olası sayısal ve yapısal bozukluklar açısından analiz edilir. Amniosentez girişimsel bir işlemdir. Tıpkı amniosentez gibi , koryon villus biyopsisi (CVS) ve kordosentez de girişimsel olup , belli oranlarda düşük riski taşımaktadır. Bu riski ortadan kaldırmak amacıyla, riskli gebeliklerde girişimsel olmayan alternatif tanı testleri geliştirmek gerekliliği ortaya çıkmıştır. Bu gereklilik, serbest fetal DNA testlerinin uygulanmasına vesile olmuştur.

Serbest Fetal DNA testi nedir?

Anne adayının kanında gebelik boyunca bebeğe ait bazı hücreler dolaşır. Bu hücrelerin içeriğindeki bebeğe ait genetik materyal olan ” fetal DNA” belirli teknolojilerle hücrelerden ayrıştırılabilmekte ve rölatif miktarı analiz edilebilmektedir. Bu haliyle analiz edilen DNA’ya “serbest fetal DNA” adı verilir.

Serbest fetal DNA testleri, hücrelerde anormal sayıda kromozomun bulunmasıyla karakterize anöploidi durumlarının saptanmasında yol gösterici olabilmektedir. Ancak, bu testin kesin tanı testi olmadığı unutulmamalıdır. Daha ziyade güvenilirliği yüksek bir tarama testi olarak düşünülmelidir.

Serbest Fetal DNA testi kimlere yapılabilir?

Serbest fetal DNA testlerini yaptırmak isteğe bağlıdır, amniyosentez işlemine bağlı olarak bebeğin kaybedilme riskini göze almak istemeyen aileler için bir seçenek olabilir. Serbest fetal DNA analizi, hem tek hem de ikiz gebeliklerde yapılabilir. Pahalı ve yeni olması nedeniyle şimdilik bir tanı testi olmaktan ziyade amniyosentez alternatifi olarak anne adaylarının kullanımına sunulmuştur.

ABD Obstetrik ve Jinekoloji Birliği’nin bu testin yapılmasını önerdiği anne adayları:

• Doğum anında 35 yaş ve üzeri olma
• Fetal USG ile saptanmış artmış anöploidi riski
• Daha önce trizomili bebek sahibi olma
• Standart tarama testlerinde anöploidi için artmış risk

Test nasıl ve ne zaman yapılabilir?

Test anne adayından kan almak suretiyle, gebeliğin 10. haftasından sonra yapılabilir.

Testin sonuçlanma süresi nedir?

Serbest fetal DNA oranı yeterliliği hastaya genelde 3 gün içinde bildirilmekte ve yeterli oran olması durumunda çalışmaya başlanarak iki hafta içinde sonuç verilebilmektedir

Sezaryenle doğum, pubis kemiğinizin birkaç santimetre üzerinden yapılan kesi ile karın boşluğuna girilerek, rahmin açılması ve bebeğin bu şekilde doğması yöntemidir. Anne adaylarının sezaryen ile doğumu tercih etmelerinin nedeni, normal doğuma oranla bebeklerine daha hızlı bir şekilde, planlı olarak doğurabilmeleridir.

Sezaryen Doğum Yapacak Anne Adaylarını Bekleyen Riskler Nelerdir?

Bebeğin geçici solunum problemleri dışında, bu doğum şekli bebek için hayati bir risk taşımaz. Ancak anne için majör bir ameliyat olması nedeni ile getirdiği bazı olumsuz sonuçlar olabilir. Bunlar;

• Anestezinin ve cerrahi ile ilgili enfeksiyonlar.
• Doğum sonrası kanma.
• Amnion sıvı embolisi.

Tromboemboli (Kanın pıhtılaşması ve akciğerde tıkanıklık yaratması) gibi durunlardır ve ne yazıkki sezaryen doğumlarda daha sık görülmektedir.

Ancak unutulmamalıdır ki, birçok durumda sezaryen hem anne, hemde bebek için hayat kurtarıcı olabilmektedir.

Sevgiyle kalın.

Doğum eyleminin belli bir aşamasında tecrübeli bir anestesizt tarafından bel bölgesinde omuriliğe birkaç kat uzakta olan bir aralığa özel bir iğne yapılarak, içinden ince bir tüp geçirilir ve bu aralığa bırakılır. Bu tüpten belli aralıklarla ağrı kesici verilerek doğum eylemi sırasında, doğum esnasında ve doğum sonrasında ağrı duyusu engellenmiş olur. Böylelikle anne adaylarının sabrını ve dayanıklılığını zorlayabilen, normal doğumdan çekinmeye yol açan ağrılar engellenmiş ve oldukça rahat bir doğum için fırsat elde edilmiş olur.

Epidural Anestezinin İstenmeyen Etkileri Nelerdir?

• Yeterli miktarda damar içi sıvı verilmez ve uygun pozisyon sağlanmaz ise %10-20 oranında tansiyon düşüklüğü görülebilir.
• Geçici bel ağrısı oluşabilir.
• %0.5-1 oranında baş ağrısı olabilir. Bu baş ağrısı kalıcı değildir ve yaklaşık bir haftada geçer.
• Kanama süresini artıran ilaçlar kullanılıyor ise veya ciddi kanama bozukluğu var ise kanamayı artıracağından, mutlaka anestesiztin bu konuda bilgilendirilmesi gerekmektedir.

Ağrısız, sağlıklı doğumlara.

Sevgiyle kalın.

Bebeğinizin doğum kanalınız yolu ile dünyaya gelmesine normal doğum denir. Normal doğumun 3 evresi vardır:

• Sancılarınızın başlamasından rahim ağzının açıklığının tam olmasına kadar süren ilk evre.
• Bebeğinizin doğuşu ile tamamlanan ikinci evre.
• Plasentanın (eş) çıkması ile tamamlanan üçüncü evre.

Üçüncü evrenin tamamlanmasından sonra, kanama ya da yırtıkların kontrolü yapılarak, epizotomi veya varsa yırtıkların dikilmesi işlemi yapılır.

Normal doğumun avantajları nelerdir?

Normal doğum sonrasında anne birkaç saat içinde normal yaşantısına dönüp,çok kısa sürede bebeği emzirmeye başlayabilir. Annenin gebelik öncesi haline (özellikle karın) dönmesinde sezaryene oranla daha iyi ve çabuk olur.

Normal doğum esnasında bebeğin annenin pelvisinden geçmesi ilE göğüs kafesine oluşan baskı, bebeğin akciğerindeki sıvının çok büyük kısmının boşalmasına ve nefesini daha rahat almasına neden oluyor.

Doğumla beraber bebeğini kucaklayabilen ve emziren anne, doğuma aktif katılmış olmanın verdiği mutluluk ve özgüvenle, bebeğiyle çok daha çabuk bağ kuruyor.

Normal Doğumda Oluşabilecek Riskler Nelerdir?

Normal doğumlarda görülebilecek riskli durumlardan biri bebeğin doğum kanalına sıkışması veya zor doğum sonucu annede oluşacak yırtıklardır.

Uzman tarafından takip edilen doğumlar da hemen müdahale şansı ile bu riskler minimize edilir.

Unutulmamalı ki TÜM GÜZELLİKLERE ULAŞMAK ZOR , AMA SONUÇTA BİR O KADAR KEYİF VERİCİDİR.

Sevgiyle kalın.

Anne –baba adaylarını dokuz ay boyunca en çok düşündüren ve endişelendiren konuların başında doğum şeklinin nasıl olacağı geliyor. Gelişmiş ülkelerde sezaryen oran %15-25 civarında iken,ülkemizde bu oranın % 50′ lere yaklaştığı görülmektedir.

Normal doğumda ,anne adaylarını en sıklıkla korkutan nedenleri sıralayacak olursak;

• Yaşanacak ağrı,
• Sürenin uzunluğu,
• Epizotomi (Doğumda vajinanın girişine yapılan kesi),
• Bebekle ilgili doğabilecek problemler,
• Ağrıları başladığında doktora ulaşamama korkusu,
• Yakınları ve arkadaşlarının doğumla ilgili olumsuz tecrübelerinden etkilenme.

Oysa unutulmaması gereken şudur ki; normal doğum milyonlarca yıldır bütün memeli varlıkların soylarını devam ettirmekte kullandıkları en doğal ve fizyolojik yoldur.

Sezaryen ile doğum, normal vajinal doğumun yapılamadığı durumlarda başvurulan bir alternatif olarak algılanmalıdır. Asla giderek normal doğumun yerini almaya başlayan daha üstün bir doğum şekli olarak görülmemelidir. Doğumla ilgili tüm bilgileri edinmeli ve hekiminizle beraber doğumunuz için en doğru kararı vermelisiniz.

Hamileliğinizin takibi sırasında ,aksi bir durum belirlenmedikçe, normal doğumu planlamak ve kendinizi RUHEN ve FİZİKEN buna hazırlamak oldukça önemlidir.

Sevgiyle kalın

Doğum ağrısı bugün bilinen ve tanımlanabilen en şiddetli ağrı kaynaklarından biridir. Doğum ağrısını tetikleyen bazı faktörler vardır. Bunlar; geçmiş ağrı deneyimleri, ağrıyla başetme yeteneği ve psiko-sosyal durumdur.

Doğum ağrısı ve bakım için iki temel model uygulanır. Bu modeller medikal model ve hemşire/ebe modelidir. Farklı methodların kulllanımı yalnızca doğum ağrılarını azaltmak / gidermek için kullanılabilir.

Nedir bu yöntemler?

• Doğumunuz sırasında uygun solunum teknikleri,
• Hipnoz,
• Aromaterapi,
• Akupunktur,
• Sancı esnasında sık duş alma

gibi fizyolojik yöntemler ağrınızı azaltabilir.

Ayrıca damar ve kas içine uygulanacak ağrı kesiciler ve epidural anestezi yolu ile de ağrısız bir doğum gerçekleştirmek mümkün olabilir.

Sevgiyle kalın…

Kış mevsiminde hamileliğin en büyük dezavantajı; soğuk hava ve grip salgınları nedeni ile hasta olmaya ,yaz gebelerine göre daha yatkın olmalarıdır. Bu nedenle;

Bulunduğunuz Ortamın Havasını Temiz Tutun:

Kış mevsiminde evinizin kapalı kalması nedeni ile doğal gaz,tozlar, tütün ürünlerine bağlı oluşacak hava kirliliği hamilelerin sağlıklarını önemli ölçüde etkiler. Bu nedenle düzenli olarak her gün evinizi havalandırmayı unutmayın. Temiz havanın içeri, kirli havanın dışarı çıkması, sizin ve bebeğiniz için gereklidir. Yine evlerde kaloriferin kuruttuğu havanın nemlendirilmesi için tedbirler alınması faydalı olacaktır.

Kapalı Mekanlarda Fazla Kalmayın:

Gribal enfeksiyonların arttığı kış aylarında, havalandırması yetersiz kapalı alanlar ve kalabalık ortamlardan (alış-veriş merkezi gibi) uzak durun. Ayrıca sigara içilen açık veya kapalı ortamlarda kesinlikle bulunmayın.

Yakın Temastan Uzak Durun:

Kış aylarında grip,nezle ve üst solunum yolu enfeksiyonu gibi bulaşıcı hastalıklar da artış olur. Bunun için anne adayları tokalaşmak, sarılmak ve öpüşmekten mümkün olduğunca uzak durmalıdırlar. Tokalaşmanın bir zarar vermeyeceği düşünülmemelidir. Eller mümkün olduğunca sık ve bol su ile yıkanmalıdır.

Pamuklu, Hava geçirme Özelliği Olan Kıyafetleri Tercih Edin:

Soğuk hava nedeni ile sentetik, havayı geçirmeyen ve terleten kıyafetler mantar gibi enfeksiyonlara neden olabilir.Anne adayları tek parça kalın kıyafetler yerine,kat kat pamuklu ve yumuşak yünlü giysiler tercih etmelidirler.Böylece gerektiğin de tek tek çıkarabilme avantajı olacaktır. Özellikle hava geçirme özelliği olan giysiler, tercih ederek terlemeden kaçınmalısınız.

Uygun Ayakkabı Seçimini Unutmayın:

Kar ve buzda kayıp-düşme riski unutulmamalı ve zeminle uygun ayakkabı seçimi yapılmalıdır. Duruşu destekleyen, alçak topuklu, rahat ve kaymayı engelleyen tırtıklı tabana sahip ayakkabıları tercih etmek gerekir.Ayakların sıcak olmasını sağlamak için pamuklu ve yünlü çoraplar giyilmesi gerektiği unutulmamalıdır.

Grip Aşınızı Yaptırın:

Kış aylarında grip salgınlarından korunmak için , mutlak grip aşınızı Ekim-Kasım
aylarında yaptırın.Yapılan çalışmalar göstermiştir ki grip aşısının gebelikte yapılmasının, bebeğinize hiçbir zararı yoktur. Aksine; gebelik bağışıklık sisteminin düşük olduğu bir dönem olduğu için aşılanmanızda mutlak fayda vardır.

Beslenmenize Dikkat Edin:

Bağışıklık sistemini güçlendirerek, bulaşıcı hastalıklara karşı savunmayı artıracak; mandalina, portakal, kivi, limon, domates, avakado (C vitamininden zengin) gibi gıdaları bolca tüketmeyi unutmayın.Dvitamini ve kalsiyum ihtiyacının özellikle kışın artığını hatırlayınız. Gebelik süresince kalsiyum anneden bebeğe geçtiği için, anne adayının kalsiyum ihtiyacı 2 katına çıkmaktadır. Bunun için balık yönünden zengin olan kış mevsiminde hem kalsiyum hem de D vitamini açısından bolca balık tüketin. Balıklar doğal D vitamini içerir.Gebelik dönemin de tüketilebilecek en önemli deniz ürünleri;hamsi, uskumru, istavrit, palamut gibi yüzeyde yaşayan balıklardır. Fazla miktar da ağır metal içeren midye , kılıçbalığı gibi derin su ürünlerinden uzak durulmalıdır.

Yeterli Sıvı Almayı Unutmayın:

Kış mevsiminde susama hissi pek olmayacağı için; vücut suyunu dengede tutabilmek için günde 2 litre sıvı almayı unutmayın. Sıvı alımını süt, taze sıkılmış meyva suları ve şekersiz komposto ile desteklemek uygun olacaktır.

Açık Havada Spor Yapmayı Unutmayın:

Havanın soğuması ile sürekli evin içinde kalmak kilo artışı, depresyon ve dolaşım problemlerine yol açabilir. Tüm bu nedenlerden dolayı her gün 1 saat açık havada yürüyüş yapmak; hem bedensel hem de psikolojik olarak anne adaylarına çok iyi gelecektir.

Sevgiyle Kalın…

A. B. D’de ilaçlar ve bunların kullanımı ile ilgili en üst yetkili kurum olan Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) TÜM İLAÇLARI GEBELİK SIRASINDA KULLANIMLARININ YARATACAĞI RİSKLER BAKIMINDAN 5 KATEGORİYE AYIRMIŞTIR.

Tüm dünyada kabul edilen bu sınıflamaya göre ilaçlar güvenliden (A kategorisi) çok riskliye (x kategorisi) kadar değişen bir kategori içinde yer alırlar. Bu sınıflama uzun yıllar süren insan ve hayvan deneylerinden elde edilen verilere göre yapılmaktadır.

A Kategorisi: Hamile kadınlarda yapılan kontrollü çalışmalar da gebeliğin ilk 3 ayında kullanıldığında fetusta herhangi bir risk oluşturduğu gösterilememiş ilaçlar. Daha sonraki dönemlerde de ilacın zararlı olduğuna dair kanıt yoktur. Bu ilaçlar gebelikte güvenle kullanılabilir.

B Kategorisi: Bu kategorideki ilaçlar şu iki durumdan birine uyarlar: 1- İlaçların hayvanlarda zararlı etkileri gösterilmemiştir ancak gebelerde klinik deneyim yetersizdir. 2- Deney hayvanlarında yapılan çalışmalar ilacın fetüs üzerinde toksik etkisini göstermiştir, ancak gebelerde yapılan kontrollü çalışmalar fetotoksik etkiyi doğrulamamıştır. Bu ilaçlar, gerekli ise gebelikte kullanılabilir.

C Kategorisi: Bu kategorideki ilaçlar şu iki durumdan birine uyarlar:1- İlaçların hayvanlarda zararlı etkileri gösterilmiştir, ancak gebelerde klinik deneyim yetersizdir. 2- Deney hayvanlarında veya gebelerde ilaç incelenmemiştir. Bu ilaçlar, ilacın gebeye sağlayacağı yararın fetüs üzerinde potansiyel zararından daha fazla olacağına inanılıyorsa kullanılmalıdır.

D Kategorisi: Bu kategorideki ilaçların insanda fetüs üzerine zararlı etkisi kanıtlanmıştır. Bu kategorideki ilacın kullanılması durumunda anne adayı ve fetüs daha büyük risklerle karşılaşılacaksa, yarar-zarar oranı dikkate alınarak, yaratabileceği olası risklee anne adayına detaylarıyla anlatılarak, kullanılmalıdır.

X Kategorisi: Bu kategorideki ilaçlar, deney hayvanları ve gebelerdeki incelemelerde fetusa zararı gösterilmiştir. X Kategorisindeki ilaçlar, gebelerde ve gebe kalma olasılığı olanlarda kesinlikle kullanılmamalıdır.

İnfluenza, yani grip salgınları kış aylarında sık görülen ve tedavi edilmediği takdirde ciddi sonuçlara yol açabilen enfeksiyonlardır. Gribi ve neden olduğu ciddi komplikasyonları önlemenin tek ve en etkili yolu grip aşısıdır.

Amerikan Bağışıklık Uygulamaları Tavsiye Komitesi ,grip aşısının hedef kitlesini şöyle belirtmiştir:

1- 65 yaşından büyükler
2- Yaşı kaç olur ise olsun kronik hastalığı olanalar (Astım, Diabet,vs)
3- Yüksek risk altındaki kişiler ile temas halinde olanlar (Sağlık personeli)
4- HAMİLELİKLERİNİN 2. VEYA 3. TRİMESTERİNDE salgın dönemine denk gelen gebeler.

Hamilelik sırasında kalp atım hızında, kalbin pompaladığı kan miktarında, oksijen tüketiminde, akciğer kapasitesinde ve bağışıklık sisteminde ortaya çıkan fizyolojik değişiklikler, gribe bağlı komplikasyonların görülme olasılığını arttırmaktadır.

Bu nedenlerde dolayı; Amerikan Hastalık Kontrol Merkezi, grip döneminde 2. Ve 3. Trimesterda olacak tüm gebelere grip aşısı olmalarını önermektedir.Grip aşısı gebeliğin her döneminde güvenli olmakla birlikte, ilk trimesterda (ilk üç ay) çok gerekli olmadıkça ilaç kullanımından kaçınma geleneği nedeni ile önerilmemekte,bu dönemin sonunda yaptırmayı önermekteyiz.

Emziren Anne Aşı Yaptırabilir mi?

Evet emziren annenin grip aşısı yaptırmasında hiçbir sakınca yoktur.

Yılın Hangi Ayları Aşı İçin En Uygun Zamandır?

En uygun dönem Ekim ve Kasım aylarıdır. Ancak bu aylarda hamileliklerinin ilk 3 ayında olan gebelerde, aşı üç ayın bitimine ertelenebilir.

Kimlere Yapılmaz?

Aşının içinde bulunan maddelere ve özellikle ciddi yumurta alerjisi olanlara yapılamaz.